Eenheden en referentiewaarden
Algemeen overzicht van referentiewaarden
Toelichting:
Om de uitslag van een laboratoriumtest te kunnen beoordelen, wordt deze meestal vergeleken met de zogenaamde. ‘referentiewaarden’ of ‘normaalwaarden’. Dit zijn de waarden zoals ze gevonden worden bij 95% van de gezonde mensen voor diezelfde test. Dat bij 5% een andere waarde wordt gevonden, geeft al aan dat een (lichte) afwijking niet meteen betekent dat er iets aan de hand is. Verder zijn referentiewaarden vaak afhankelijk van leeftijd en geslacht. Een kind in de groei bijvoorbeeld, heeft voor het aanmaken van botweefsel een grote hoeveelheid van een bepaalde stof nodig; wanneer diezelfde hoeveelheid bij een oudere wordt aangetroffen, dan kan dit duiden op een botziekte. Omdat mannen vaak meer spieren hebben, worden er voor het meten van spierschade, zoals bijvoorbeeld bij een hartaanval, bij mannen hogere referentiewaarden gehanteerd dan bij vrouwen. Daarom zijn voor veel testen referentiewaarden per groep vastgesteld. Daarnaast kan de uitslag van een test ook beïnvloed worden door andere factoren zoals zwangerschap, voedingspatroon en medicijngebruik.
Niet alle laboratoria gebruiken dezelfde analysemethoden en daarom kunnen
uitslagen ook nog eens per laboratorium verschillen. Daarom kunnen uitslagen
het beste worden vergeleken met de referentiewaarden die het laboratorium
dat de test heeft uitgevoerd zèlf hanteert.
Om te kunnen vergelijken is het van belang dat uitslagen in dezelfde eenheid worden weergegeven. Het maakt immers nogal wat uit of iets in procenten of
in hoeveelheden wordt gemeten!
Referentiewaarden zeggen dus niet alles. Uitslagen van testen hebben pas betekenis als ze worden gezien in relatie tot de specifieke situatie en omstandigheden van de patiënt. Ziektegeschiedenis, aard van de klachten, lichamelijk onderzoek, conditie en medicijngebruik horen daarbij. De arts die de test(en) heeft aangevraagd, hoort als eerste te kunnen inschatten wat uitslagen in dit totale verband betekenen en wat de beste vervolgacties zijn.
Laatst bijgewerkt 14-04-2012